Moskova

Moskova

21 Ocak 2014 Salı

Dünyanın en soğuk bölgesi: Yakutistan


Kaynakrsfmradio.com

Rotamızı bu kez Rusya’nin Kuzey Buz Denizi kıylarına çeviriyor ve başkent Moskova’nın tam 8 bin kilometre kuzeydoğusunda bulunan Yakutistan Cumhuriyeti’ne gidiyoruz...
Asya kıtasının neredeyse tüm kuzeydoğu bölgesini kaplayan Yakutistan, dünyanın en büyük ülkesi Rusya’nın da beşte birini oluşturuyor. Böylesi engin bir coğrafyaya sahip olması Yakutistan’ı turizm açısından oldukça avantajlı bir konuma getirse de, Yakutistan, turistler tarafından hala çok az bilinen yerlerden biri... Biz de doğası, kültürü, gelenekleriyle dünyadaki saklı cennetlerden biri olan Yakutistan’ı sizlere yakından tanıtmaya karar verdik. Muhabirimiz Olga Haldız, “Yakut Gezegeni” turizm acentasının genel müdür yardımcısı Yegor Çerepanov’la konuştu ve Yakutistan hakkında bilgi aldı.

- Yegor Çerepanov, Yakutistan turistlere birçok farklı gezi rotası sunuyor. En popüler rotaları bize anlatır mısınız?

Yakutistan’daki turistik rotaları mevsimlere göre sınıflandırmak daha doğru olur. Kış mevsiminde yapılan en popüler turumuz “Soğuk Kutup” turu... Geyik yetiştiricilerini ziyaret etmek, geyik kızaklarına binmek ve buzda balık tutmak da kış mevsiminin diğer popüler turizm aktiviteleri arasında sayılabilir. Yaz mevsimindeyse turistlerimize, yerel halkın “Isıah” dediği milli bayramı izlemelerini ve çeşitli ekolojik turlara katılmalarını öneriyoruz. Ayrıca balık tutma keyfini bir de yaz mevsiminde yaşamalarını tavsiye ediyoruz. Mevsimlere bağlı olmadan sürekli düzenlenen turlarımız da var. Elmas başkenti olarak bilinen “Mirniy” şehrine yapılan yolculuk, bu tarz turların en popüler olanı... Bu tura katılan turistler, İngilizce adı “Mir mine” olan dünyanın en büyük elmas yataklarından birini ziyaret etme şansı yakalıyor. Derinliği 571 metre, çapıysa 1 kilometre olan bu maden yatağı uzaydan bile rahatlıkla görülebiliyor. Şu anda kullanılmayan “Mir mine” maden yatağından 2001 yılına kadar elmas çıkarılıyordu.

Yakutistan, ismi ile müsemma ülkelerden biri... Tam anlamıyla bir “elmas diyarı” olan Yakutistan topraklarında birçok noktadan elmas çikarılıyor. Yakutistan’da faaliyet gösteren Alrosa şirketi, tek başına, dünya elmas stoklarının neredeyse dörtte birini piyasaya sürüyor. Bu arada Yakutistan’ın elmaslarının dünyanın en kaliteli elmaslarından olduğunu da belirtmemiz gerek... Elmas madenlerine turların düzenlendiği Yakutistan’da, turistlerin bu göz kamaştıran hazinelere dokunup dokunamayacaklarını Yegor Çerepanov’a soruyoruz.

YAKUTİSTAN VE ELMAS



Video: Moya Planeta

– Peki elmas madeni turuna katılan turistler elmaslara dokunabiliyor mu, yoksa uzaktan bakmakla mı yetiniyorlar?

Biz sadece “Alrosa” elmas şirketine tur düzenliyoruz ve tabii her defasında elmasların tasnif edildiği yere girilemeyebiliyor. Ancak yine şirketimizin düzenlediği “Elmas Haftaları” kapsamındaki diğer turlara katılan herkesin bu özel yere girmelerini sağlıyoruz. Hem “Elmas Yolu” turunda, hem başkentimiz Yakutsk’taki pırlanta işleme fabrikalarına gidilen turda, pırlantaların işlenme süreçlerine bizzat tanık olmak da mümkün... Hatta dileyenler üretime de kısmen katılabiliyor... Turistler bu turlarla Yakutistan Cumhuriyeti’nin hazinelerini yakından tanırken, bölgede çıkarılmış inanılmaz büyüklükteki elmasları da görüyorlar. Bu herkes için gerçekten “göz kamaştırıcı” bir deneyim oluyor...

Göz kamaştıran elmas madeni turlarından kış turizmine geçelim şimdi... Çerepanov’un daha önce bahsettiği “Soğuk Kutup” yani kuzey yarimkürenin en soğuk noktası, Yakutistan topraklarında bulunuyor. 1924 yılında, Oymyakon kasabasında termometreler, kuzey yarimkürede şu ana kadar ölçülen en soğuk derece olan -71,2 C’yi göstermiş ve bu küçük kasabanın adı böylelikle dünya ansiklopedilerine girmişti. Şimdi Çerepanov’un anlattıklarına kulak verelim ve “Soğuk Kutbunda” turistleri nelerin beklediğini öğrenelim...

- Yegor Çerepanov, Soğuk Kutup turunda turistler ne gibi deneyimler yaşıyor?

Soğuğun en uç noktasının yaşandığı Soğuk Kutbun’da, ekstrem turizm yapılıyor. Tur kapsamında yalnızca en soğuk ve en yüksek noktaya ulaşmakla kalınmıyor, ayrıca çetin kış şartlarına rağmen yıllardır bölgede yaşayan yerli halkın yaşam tarzına da tanık olunabiliyor.

Yakutistan’ın tanınmış simgelerinden bir diğeri de nesli tükenmiş olan mamutlar... Yakutistan’da birçok mamut kalıntısı blunuyor. Yeraltından çıkarılan mamut dişlerinden ve kemiklerindense takıdan tarağa birçok farklı eşya yapılıyor. Yegor Çerepanov, mamut kalıntılarının çıkarılış süreçlerinin yakından izlendiği özel arkeoloji turunu muhabirimiz Olga Haldiz’a şöyle anlatıyor:

EURONEWS'TA OYMYAKON



– Bir de mamut kalıntıları arama bulma turunuz var. Bu turdan biraz bahseder mısınız? Yakutistan’a gelip mamut kalıntılarıyla karşılaşmak mümkün mü gerçekten?

Başkent Yakutsk şehrine gelen konuklarımız dünyada bir tek Yakutistan’da bulunan “Mamut Müzesini” ziyaret edebilirler. Ayrıca arkeoloji müzesinde de birçok mamut fosili sergileniyor. Ayrıca Yakutistan topraklarında hala birçok yeraltından çıkarılmamış mamut kalıntısı var. Ancak mamut kemiklerini bulmak kolay bir iş değil... Çünkü ulaşılması çok zor noktalarda bulunuyorlar. Bu nedenle mamut kalıntısı çıkarmak amacıyla düzenlenen turların maliyeti de yüksek oluyor. Mamutların en sık bulunduğu yer olan Tiksi kasabası, Kuzey Buz denizinin kıyısında, başkent Yakutsk’tan bin kilometre uzaklıkta bulunuyor ve bölgede mamut kalıntılarının olduğu kayalıklara ulaşım sadece tekne ya da helipkopterle sağlanıyor. Ayrıca Tiksi, Rusya’nın sınır bölgesi olduğundan gitmeden önce mutlaka izin alınması gerekiyor. Yani mamut turu biraz maliyetli ve zahmetli; fakat emin olun ki buna değer! Çünkü tüm bu aşamalardan sonra bir mamut kemiği bulmanız garanti!

Yakutistan Cumhuriyetinde otomobille gezilebilecek turistik güzergâhlar da mevcut; bunlardan biri Yakutsk kentini, Magadan kentine bağlayan Kolıyma otobanından geçiyor. “Kemikler üzerindeki yol” olarak da adlandırılan bu yol, Sovyetler Birliği liderlerinden Stalin döneminde, Sibirya’ya sürülen mahkûmlar tarafından yapılmış. Seyahat için bu güzergahı seçenler, yol boyunca dağların içinden açılmış geçitleri, mahkumların evlerini ve esir kamplarının diğer ürpertici kalıntılarını görebilir. Kolıyma otobanında düzenlenen bu turun içeriğini Yegor Çerepanov’dan dinleyelim:

– Yakutsk ve Magadan şehirleri arasındaki otobanda özel ekstrem otomobil turları düzenliyoruz. Bu yol gerçekten de çok çetin şartlara sahip. Öyle ki yılın farklı zamanlarında sarp geçitler yüzünden yolun kapatıldığı da oluyor. Ayrıca yol boyunca birçok terkedilmiş köy ve hatta şehir de bulunduğundan, bu otoban başlangıcından bitiş noktasına kadar kelimenin tam anlamıyla “ekstrem” olma özelliğini koruyor...

Yakutistan’in başkenti Yakutsk’un dışındaki şehirlerde asfalt yolun bittiği yerde medeniyet de biter... Bu yüzden Yakutistan’ın iç bölgelerini de tanımak istiyorsanız çadırlarda ya da yerli halkın misafiri olarak köy evlerinde gecelemeye ve at üzerinde ya da geyik kızaklarıyla yolculuk yapmaya hazırlıklı olmanız gerekiyor. Yegor Çerepanov, Yakutistan’a gitmeye karar veren turistlerin bunlar dışında ne gibi şartlara hazır olması gerektiğini şöyle anlatıyor:

“İlk olarak hangi mevsimde gideceğinize dikkat etmelisiniz, çünkü mevsime göre giyinmek çok önemli. Göçebe turuna çıkan turistleri ise öyle sıcak, öyle misafirperver insanlar bekliyor ki, yanlarına alışılmışın dışında herhangi bir şey almalarına zaten hiç gerek kalmıyor. Göçebe çadırlarında ihtiyacınız olan her şey mevcut; ancak evinizdeki komforu bulamayacağınızı da unutmamalısınız.

– Peki öyleyse biraz da göçebe turundan konuşalım. Ne yapılır bu turda?

Biz bu turda arzu eden turistleri sadece geyik bakıcılığı yapan göçebelerin yerleşim bölgelerine ulaştırıyoruz, turistler daha sonra burada konaklıyor. Aynı göçebeler gibi yaşıyor, geyik kızaklarında yolculuk yapıyor, onlarla aynı sofrada yemek yıyor ve böylece yerli halkı daha yakında tanıma şansı buluyorlar. Bu turlar üç ya da beş gün sürüyor... Bu süre turistlerin göçebelerin yaşam tarzını tamamen öğrenmelerine yetiyor”.

Kuzey Ekspresi Yakutistan’daki yolculuğu burada bitmiyor. Engin bir coğrafya üzerine kurulu Yakutistan Cumhuriyetinde bilinmesi gereken daha çok yer var... Bir sonraki programımızda, Yaktistan’dan geçen ve dünyanın en büyük nehirlerinden olan Lena nehri üzerinden Kuzey Buz denizine doğru bir yolculuğa çıkacağız. Ayrıca Yakutistan’ın oldukça sıcak geçen yazını, yerli halkın milli bayramı olan Isıah’i da beraber yaşayacağız...

***

Kuzey Ekspresi'nin Yakutistan’daki yolculuğu devam ediyor. Rotamızın yönü ise doğal güzellikler, bölgeye özgü gelenekler ve tarihi doku...

“Yakut Gezegeni” turizm acentesinin genel müdür yardımcısı Yegor Çerepanov bize bu kez Yakutistan’daki nehir turlarını anlatacak... Gelin muhabirimiz Olga Haldız’ın Çerepanov ile yaptığı röportajı dinleyelim şimdi...

– Başta Lena olmak üzere Rusya’nın en uzun nehirlerinin birçoğu Yakutistan topraklarından geçiyor ve bu nehirler boyunca birçok turistik gezi düzenleniyor. Peki turistleri nehir turlarında neler bekliyor? Mesela Kuzey Buz Denizi'ne nehir yoluyla gidilen bir turunuz var, bu turu biraz anlatır mısınız?

Sizin de söylediğiniz gibi “Arktik bölgeye nehir turu” olarak isimlendirdiğimiz bir tur düzenliyoruz. İki hafta süren bu turda Yakutsk-Tiksi-Yakutsk rotası üzerinden Kuzey Buz Denizi'ne gidiliyor. Turistler, bu sehayatleri boyunca hem Lena Nehri'nin tüm güzelliklerini görüyor, hem de Kuzey Kutup dairesinin ötesinde bulunan ve havasının Yakutsk’a göre 8-10 derece daha da soğuk olduğu Tiski’nin çetin kışını yaşama fırsatı yakalıyor. Tiksi’de buzlar oldukça geç çözüldüğü için bu tur sadece Ağustos ayında iki kereye mahsus olmak üzere gerçekleştirilebiliyor.

550 MİLYON YILLIK DEV SÜTUNLAR

Yakutsk üzerinden gidebileceğiniz bir başka nokta da Lensk bölgesi... Lensk turunda, 2012’de UNESCO dünya mirası listesine alınan, Lena sütunlarına gidiliyor. Lena sütunları denilen bu doğal oluşumlar, Lena nehrinin kıyısı boyunca kilometrelerce uzayan garip görünümlü dikey kayalardır. Bu kayalar bundan yaklaşık 550 milyon yıl önce oluşmuştur. Lensk turunda ayrıca koruma altındaki milli parkları ve bizon yetiştirme çiftlikleri de görülebilir.

Lena Sütunları


Kaynak: Rus TV

Medeniyetten uzak bu topraklarda uzun zamandır yaşayan Yakutlar, kendilerine “Saha” der. Sahalar, hayvan yetiştiriciliği ile uğraşan Türk halklarının en kuzeyde yaşayanları ve hatta belki de en eski olanlarıdır... Yakutlar, Türklerin de bir çok kelimesini anlayabileceği kendilerine has bir yerli dilde konuşurlar. Her yıl Haziran ayının sonuna doğru yapılan “Isıah” kutlamalarında, Yakutça söylenen şarkıları da dinlemek mümkündür. Yakutların en büyük bayramları olan Isıah bayramını, bize Yegor Çerepanov anlatsın...

“Yakutların çok eski zamanlardan beri kutladıkları Isıah bayramı, Türkçe’ye “Yeni Yıl” olarak çevrilebilir. Ancak aslında kelimenin içinde “doğanın yeniden doğuşu” anlamı da yüklüdür. Yakutlar Isıah zamanında biraraya toplanarak 2-3 gün boyunca çeşitli merasımler yaparak doğanın yeniden doğuşunu kutlar. Kutlamalar sırasında bir çok spor ve el becerileri yarışması yapılır, şarkılar söylenir, Yakutların milli müzik enstrümanı “Homus” adlı düdük çalınır. Isıah kutlamaları Yakutistan’ın birçok farklı noktasında yapılıyor. Konuklarımız genellikle sadece Yakutsk’ta yapılan büyük kutlamaları değil, diğer bölgelerdeki törenleri de izlemeyi tercih ediyorlar. Böylece birbirinden farklı geleneklere ve kutlama şekillerine tanık olabiliyorlar”...

Isıah bayramının en önemli parçlarından biri de horonlardır. Horon tepmek, insanların birleşmesini sembolize eder ve yaşam halkası anlamına da gelir. Horona katılanlar bir yandan şarkılar söylerken bir yandan da güneş yönünde yavaşça hareket ederek, adeta zamanda ve boşlukta daireler çizerler... Bunu yaparken de güneşe, insanlara hediye ettiği ışık ve ısı için teşekkür ederler. Ayrıca horon tepip bu daireye giren herkesin bir yıl yetecek kadar enerji biriktirdiği kabul edilir. Bayramın doruk noktasıysa; ateşe, çimlere ve ağaçlara, at sütünden hazırlanmış geleneksel kimiz içeceğini serpiştirme ayınıdır. Bu dini törenle ise evrenin ve insanın doğuşu sembolize edilir. Isıah, güneşin toplu halde karşılanmasıyla da son bulur...
Yakutistan Halayı


Kaynak: TRT

Yegor Çerepanov, isiah bayramının kutlandığı dönemde Saint Petersburg’da yaşanan “beyaz gecelerin” aynısının Yakutistan’da da görülebileceğini anlatıyor ve şöyle devam ediyor:“Isıah bayramı, genelde Haziran ayının dördüncü haftasında, yani en kısa gece zamanında kutlanır. Kutlamalar sırasında hava daima aydınlık olur, güneş ufukta battıktan bir buçuk saat sonra yeniden doğar. Hatta bu sebeple bu olaya tanık olan turistlerin çoğu, havanın sürekli aydınlık olmasından dolayı zaman hislerini yitirdiklerini söyler”.Yakutistan’ın iklimi sert karasal iklim grubundadır. Kışın hava -50’lerin altına dahi düşer. Ancak turizm yetkilileri, bu kulağa korkutucu gelen soğuk havanın turistleri caydırmadığını, hatta tam tersine daha çok turist çektiğini söylüyor. Muhabirimiz Olga Haldiz, Çerepanov’a Yakutistan’a hangi zaman diliminde gitmenin daha uygun olacağını sordu:

– Turistler Yakutistan’da havanın hep çok soğuk olduğu düşüncesine kapılabilir. Isterseniz bu önyargıyı kırmak için biraz da iklimden bahsedelim. Yakutistan’i hangi zaman diliminde ziyaret etmek daha uygundur?

Tabii ki burada da turistlerin daha rahat gezebileceği sıcak sezonlar oluyor. Ancak turistleri Yakutistan’a çeken şeylerin başında burasının soğuğu gelir.... Sekiz ay boyunca Yakutistan’i adeta esir alan soğuklar tabii ki bazılarını ürkütüyor. Ancak hiç şüpheniz olmasın, en soğuk dönemlerin yaşandığı Aralık ve Ocak aylarında dahi gelmeyi tercih eden turistlerimizin donmasına müsaade etmiyoruz.

– Aralık-Ocak aylarında hava kaç derece soğuk oluyor?
Yakutsk’taki ortalama sıcaklık -45 derece cıvarında. Kuzey yarımkürenin en soğuk yeri kabul edilen Oymyakon’daysa -50’leri buluyor. Hatta bazen daha da soğuk olabiliyor.

YIL İÇERİSİNDE 100 DERECELİK SICAKLIK FARKI

– Peki ya insanlar bu soğuklardan korkup, yazın gelmeye karar verirlerse ortalama kaç derecelik bir havayla karşılaşırlar?

Haziran’da ortalama sıcaklık +30 derece oluyor. Yani yıl içinde neredeyse 100 dereceyi bulan müthiş bir sıcaklık farkı yaşanıyor Yakutistan’da. Bu coğrafyada yaz çok kisa sürer ve Haziran-Temmuz aylarında çok sıcak geçer. Ağustos’ta sıcaklık düşmeye başlar. Ancak bu kadar kisa bir dönem bile Yakutistan topraklarında karpuz yetişmesi için yeterli oluyor. Biz de yaz mevsiminde buraya gelen turistler, topraklarımızda yetişen karpuzlardan ikram edebiliyoruz.

– Yakutistan’a gelmeye karar veren turistlere Yakutistan’ın yerel mutfağından hangi yemekleri önerebilirsiniz?

Yakutistan’ın mutfağı, her şeyden önce kendine has doğal yerli ürünleriyle meşhurdur. Nehirlerimizin neredeyse tümü ekolojik olarak temiz korunduğu için tutulan balıkları sudan çıktığı gibi yemeklerde kullanabiliriz. En çok tercih edilen yemek “stroganina” denilen balık yemeğidir. Sudan çıktığı gibi taze olarak dondurulan bu balık ince yapraklar halinde kesilerek servis edilir. “İndigirka” denilen yine taze balıkla yapılan salatamız da oldukça ünlüdür. Hiçbir turist, mutfağımızın sunduğu lezzetleri denemeden buradan ayrılmamıştır. Ayrıca at etinden yapılan yemekler de var... -50 derecelik soğuklarda dahi beslenebilen Yakutistan atının eti benzersiz bir özelliğe de sahiptir. Bu et insan organizmasından radyoaktif parçacıkları temizler. Japon bilimvileri insanlara bu eti ilaç olarak kullanmalarını önerir. Yakutistan mutfağında at eti kullanılarak yapılan yemekler oldukça yaygın tüketilir.

YAKUTİSTAN'A ULAŞIM VE KONAKLAMA

Birçok noktasında doğal yaşam şarlarının hükümsürdüğü Yakutistan’da, başkent Yakutsk’ta ise Rusya’nın tüm büyük şehirlerinde olduğu gibi çok sayıda otel, yerli ve yabancı mutfaklardan yemeklerin sunulduğu restoran, gece kulübü, turistik tesis, tiyatro, sinema gibi mekanlar mevcuttur. Yegor Çerepanov’a Yakutsak’ta nerede konaklanabileceğini sorduk.

“Başkentimizde her talebi karşılayacak türde otel bulunabilir. Lüks odalar ve kral süitleri teklif eden iki otelimiz var. Avrupalı turistlerin alışık olduğu şartlarda odalar sunan oteller de fazlasıyla mevcut. Fiyatı daha uygun olan otelleri bulmak da mümkün. Örneğin üç yıldızlı bir otelde tek kişilik odada konaklamanın gecesi 170 dolardır. Standart otellerin verdiği oda fiyatları da 110 dolardır. Daha uygun otellerde ise gecelik içinse 65 dolar ödemeniz gerekir.

– Peki son olarak yurtdışından Yakutsk’a nasıl gidilir? En yakın uluslararası havalimanı nerede?

Yakutsk’taki havalimanı uluslararası havalimanı olarak da kullanılıyor; ancak Pekin ve Bangok olmak üzere sadece 2 uluslararası destinasyona sahip. Avrupa’dan direkt uçuşlar gerçekleştirilmiyor ama Moskova üzerinden Yakutsk’a yaklaşık 7 saatte gelinebiliyor.Yakutistan’da yaptığınız seyahat boyunca bu diyarın renkliliğini ve canlılığını hissetmemek imkansız...

Siz de doğayla bütünleşmek, unutulmaz ve benzersiz bir gezi yaşamak istiyorsanız Yakutistan halkının tüm sıcaklığıyla sizleri kucaklamaya hazır olduğunu unutmayın...



3 yorum:

  1. sitenizi beğenerek takip ediyorum.umarım düzenli paylaşımlarınız sürer.yılbaşıyla ilgili anı yazınızı çok sevmiştim.teşekkürler,selamlar:))

    YanıtlaSil
  2. dünya'nın en soğuk bölgesi antarktika yalan söylemeyin lütfen

    YanıtlaSil