Gagarin'in otomobilleri şimdi nerede?

Kaynak: https://turkrus.com/

Sovyetler Birliği’nin uzaya çıkan ilk insanı Yuri Gagarin’in kullandığı araçlar bugün sadece müzelerde değil, aynı zamanda efsanelerle iç içe yaşıyor. Autonews portalı "uzaydaki ilk insanla" özdeşleşen dört özel araçtan her birinin, tarihî ve duygusal birer mirasa dönüştüğünü yazıyor.

Gagarin’in ünlü uzay yolculuğuna giderken bindiği Lvov yapımı LAZ-695B otobüsü, içindeki özel cihazlar, iklimlendirme sistemi ve haberleşme ekipmanlarıyla uzay görevlerine hazırlanmıştı. Ancak otobüs 1967’de Vladimir Komarov’un ölümünün ardından “uğursuz” ilan edilerek kenara çekildi. Yıllar sonra harap halde bulundu, restore edildi ve bugün Smolensk bölgesindeki Gagarin şehrindeki müzenin garajında saklanıyor. Araç nadir durumlarda törenler için gün yüzüne çıkıyor.

Yine Gagarin’in günlük hayatında en çok kullandığı araçlardan biri olan siyah GAZ-21 “Volga”, 78-78 MOD plakasıyla tanınıyor. Sovyet hükümetinin ona hediyesi olan bu araba şu an Gagarin kentindeki müzede cam vitrin arkasında sergileniyor. Mavi iç döşemesi ve sade dış görünümüyle dikkat çeken bu Volga, kosmonotun kişisel efsanesi hâline geldi. 

Tarihin belki de en tartışmalı aracı ise ZIL-111V kabriolet. Gagarin’in uzaydan dönüşünde Vnukovo Havalimanı’ndan Kremlin’e giderken bindiği bu mavi-beyaz araçtan günümüzde iki ayrı örnek “gerçek ZIL” unvanı için yarışıyor. Biri özel bir koleksiyoncunun elinde, diğeri ise Moskova’daki Vadim Zadorojniy Teknik Müzesi’nde restore edilmiş şekilde sergileniyor. İkisinin de orijinal olduğu iddia edilse de, kesin kayıt bulunmuyor.

Son olarak bir de Gagarin’e Fransa tarafından hediye edilen ve onun belki de en kişisel zevkini yansıtan Matra Bonnet Djet V var. Fransız mühendis René Bonnet’nin tasarımı olan bu sportif otomobil, 1965’te Le Bourget Havacılık Fuarı’nda Gagarin’in dikkatini çekmiş ve kısa süre sonra özel olarak Paris’ten Moskova’ya yollanmıştı. Otomobil sanılanın aksine gök mavisi değil, “gris platine irisé” adı verilen metalik bej renkteydi. Araba hâlen Litvanya’nın Kaunas kentinde, antika otomobil koleksiyoneri Kęstutis Indziulas’ın garajında muhafaza ediliyor.

İşte Rusların en çok gurur duyduğu tarihi şahsiyetler

Kaynak: https://turkrus.com/

 

 

Rusya’da yapılan son anket, halkın en çok gurur duyduğu, ortak payda saydığı ismin uzaya çıkan ilk kozmonot olan Yuri Gagarin olduğunu ortaya koydu.  

İnsomar’ın anketinde Gagarin’e yüzde 31 oy çıkarken, şair Aleksandr Puşkin yüzde 30 ile ikinci oldu.  

Daha sonra şu isimler sıralandı: 

Rus bilim adamı, Moskova Devlet Üniversitesi’nin kurucusu Mikhail Lomonosov (yüzde 22), 

Çar I. Petro (yüzde 21), 

2. Dünya Savaşı’nda Sovyet orduları başkomutanı Mareşal Georgi Jukov (yüzde 21)

Sovyet uzay gemilerinin tasarımcısı Sergey Korolyev (yüzde 20)

Kimya biliminin babalarından Dmitri Mendeleyev (yüzde 20)

Donanma komutanı Mareşal Aleksandr Suvorov (yüzde 15).

Anestezi gerçekleştiren ilk bilim adamı Nikolay Pirogov (yüzde 12)

Halkın yüzde 62’si uzay çalışmalarından, yüzde 51’i bilim alanındaki başarılardan, yüzde 49’u kültür-sanat başarılarlarından gurur duyuyor. 

Edebiyatta ilk üç sırada Aleksandr Puşkin, Fyodor Dostoyevski ve Lev Tolstoy var.  

Uzaydaki başarılar denince Yuri Gagarin, Sergey Korolyev ve Konstantin Tsiolovski (uzay mühendisi) akla geliyor. 

Bilim alanında ise Mihail Lomonosov, Dmitri Mendeleyev ve İgor Kurçatov (nükleer fizikçi) gurur duyulan ilk üç isim.

Uzaya çıkışın 1. yıl dönümünde Gagarin'in yaptığı kutlama konuşması renklendirildi: ''Yaşasın barış''

VİDEO HABER

© RT

 

Russia Today (RT) Rus kozmonot Yuri Gagarin’in uzaya çıkışının 60. yıldönümü vesilesiyle eşsiz bir video hazırladı. Renklendirilmiş videoda Gagarin’in uzay yolculuğunun birinci yıldönümünde yaptığı konuşma yer alıyor.

Rus kozmonotun tebrik mesajı 1962’de 35mm’lik bir filme kaydedilmişti ve merkez televizyonda yayınlanmıştı.

Yapay sinir ağı teknolojisi yardımıyla arşiv görüntüleri tamir edilip renklendirildi, ayrıca görüntülerdeki ses de düzeltildi. Bu sayede yıllar sonra dünyanın ilk kozmonotunun görüntüleri renkli olarak izlenebiliyor.

Gagarin'in Nâzım hayranlığı

Fuad Seferov

Kaynak: http://medyagunlugu.com/

“Uzaya ilk çıkan insan” unvanına sahip ünlü Sovyet kozmonot Yuri Gagarin'in şair Nâzım Hikmet'e büyük hayranlık duyduğu yıllar sonra ortaya çıktı.

Rus yazar Anton Pervuşin'in 2017 yılında yayınladığı "Bir Uçuş ve Tüm Hayatı" kitabında Gagarin'in hayatı anlatılıyor. Gagarin'in 1949-51 yıllarında Moskova'ya yakın Lyubertsı kentindeki meslek okulunda eğitim aldığını anlatan kitap, okul arkadaşı Timofey Çugunov'un anılarına da yer veriyor.

Kitapta, "Öğrenciler Moskova'ya sık sık gezmeye gidiyorlar, müze ve hayvanat bahçelerini ziyaret ediyorlardı. Çugunov'un anılarına göre, bir gün Gagarin Sokolniki parkında Hikmet'in konuşma gecesine katılmak için arkadaşlarını ikna etti. Bugün belki bu ismi az kimse biliyor ama o zamanlar ‘Türkiye'nin Puşkin’i' olarak tanınıyordu” deniliyor.

Hikmet'in hayatına da yer verilen kitapta, Gagarin ve okul arkadaşlarının şairin gecesinden çok etkilenmiş olarak döndükleri ve uzun süre unutamadıkları anlatılıyor. Yazar Pervuşin, Gagarin'in uzaya çıkmasından 24 saat sonra Hikmet'in Sovyet kozmonotu ile ilgili felsefi bir şiir yazdığını hatırlatıyor.

Hikmet-Gagarin ilişkisinin bir başka az bilinen boyutu da, ünlü şairin uzaya ilk kez bir Sovyet kozmonotunun gideceğini iki ay önceden tahmin etmiş olması.

1961 yılında Sovyetler Birliği’nde yayımlanan Znanie-Sila adlı bilim dergisinin 6. sayısındaki makalede “Nazım, ilk olarak bir Sovyet vatandaşı uzayı fethedecek tahminde bulundu” diye yazıyor.

Makalede Nazım bu konuyu şöyle anlatıyor:

“Venüs gezegenine uzay aracının fırlatılmasının ardından Moskova radyosu muhabirleri evime ziyarete gelerek bana uzaya çıkan ilk kişinin hangi ülkenin vatandaşı olacağını sordu. Ben de mutlaka bir Sovyet vatandaşının olacağını söyledim. Bu insanın Sovyet vatandaşı olması lazım. Başka türlü olamaz. Mistik düşünmüyorum ama yine de tarihin mantığına inanıyorum. Bu mantık bana şunu fısıldıyor: 1917 yılında ayağında çizme ve kafasında şapkayla Kışlık Saray’a (Bolşevik Devrimi) hücum eden Putilov fabrikasının bir işçisinin oğlu uzaya da hücum edecek. Ama bu sefer kozmonot elbisesiyle ve tabii ki tüfeği olmadan.”

Yani şaire göre, dünyanın sosyal adaleti adına devrimci bir işçinin oğluna uzay yolculuğu misyonu düşecekti.

Sovyet bilim dergisi, Nazım’ın tahmininde haklı çıktığına dikkat çekerek, “Putliov fabrikasının işçisinin oğlu uzaya ilk çıkacak sözleri gerçek oldu. Gagarin’in dedesi Putilov fabrikasında çalışmıştı” diye yazdı. Putilov fabrikasının işçileri Rusya’nın devrimlerinde önemli rol oynamıştı.

12 Nisan’da uzaya giden Gagarin, Sovyetler Birliği’nde, günümüzde de Rusya’da “kahraman” kabul ediliyor.

Hikmet’in konuyla ilgili şiiri şöyle:

Kosmosun Kardeşliği Adına

Kosmosda bizden başka düşünen var mı

var

bize benzer mi

bilmiyorum

belki bizden güzeldir

bizona benzer mesela ama çayırdan nazik

belki de akarsuyun şavkına benzer

belki çirkindir bizden

karıncaya benzer mesala ama tıraktörden iri

belki de kapı gıcırtısına benzer

belki ne güzeldir bizden ne de çirkin

belki tıpatıp bize benzer

ve yıldızlardan birinde

hangisinde bilmiyorum

yıldızlardan birinde konuşacak elçimiz

hangi dilde bilmiyorum

yıldızlardan birinde konuşacak elçimiz onunla

Tovariş diyecek

söze bu sözle başlayacak biliyorum

Tovariş diyecek

ne üs kurmağa geldim yıldızına

ne petrol ne yemiş imtiyazı istemeğe

Kola-kola satacak da değilim

selamlamaya geldim seni yeryüzü umutları adına,

bedava ekmek ve bedava karanfil adına

mutlu emeklerle mutlu dinlenmeler adına

“Yarin yanağından gayrı her yerde her şeyde hep beraber”

diyebilmek adına

evlerin  yurtların  dünyaların  ve kosmosun kardeşliği adına

13 Nisan 1961, Paris

Gagarin’e Ağıt – Yaşar Kemal

Resim: Mustafa Çokbilir

Gagarin’e Ağıt / Yaşar Kemal

Kaynak: https://www.insanokur.org/

O, ışığın kökünü gördü, Karanlığın kökünü gördü.

Çağımızı mutlulandıran kişilerden biri de Yuri Gagarin’di. 12 Nisan 1961’de dünyanın etrafındaki yörüngede ilk uçuşu yapan oydu. Uzay çağına ayak bastığımızı bize o söyledi. İnsanoğlu masallarda olsun, düşlerde olsun yüzyıllardan bu yana aya ve öteki yıldızlara gider durur. Aya ve öteki yıldızlara gidişin kapısını açan adam bizim çağımızdandı, bizimle birlikte yaşayan insandı.

İnsanoğlunun dinmez hasreti vardır: Dünyanın dışına çıkmak…

İnsanoğlunu bu büyük hasretine kavuşturan insan, bizim çağdaşımız Yuri Gagarin’di.

İçimizde bir Yuri Gagarin var diye insanoğlu daha gururluydu. Yuri Gagarin çağında yaşıyoruz diye kıvançlıydık. Yuri Gagarin insanlığın sevinci ve gururuydu.

İnsanoğlu yiğit ve korkaktır. En çok korktuğu da ölümdür. Ölümü göze alan insan, ölümün üzerine yürüyen insan her zaman insanoğlunda büyük hayranlık uyandırmıştır. Onlar, insanlığın kahramanları olmuşlardır. Yuri Gagarin’e insanoğlu yalnız yiğitliğinden dolayı, ölümün üstüne yürümesinden dolayı hayran değildi, dünyanın en hünerli ellerine ve kafasına da sahipti. Uzaya ilk çıkan insan daha dört başı mamur insandı. Onun işi yalnız yiğitlik değildi… O, dünyamızın şimdiye kadar hiç görmediği büyük bir kahramandı. İşi, bir kahramanlığın başlangıcıydı ve yeni bir işti.

Bir bilinmeze giden insan olmak ve bu bilinmezde yitip gitmek. Bunu çok düşündü, insan ne düşünür, ne duyar ola? Sonra bir bilinmezi bulan kişi, tek başına o bilinmezi yaşayan kişi, o bilinmezi bütün insanlıkla yaşamış, bütün insanlıkla birlikte o bilinmezin özleminde tutuşmuş kişi, tek başında kendini bilinmezde bulunca ne yapmıştır, ne duymuş, ne düşünmüştür?

Gagarin uzaydan, bu olağanüstü yolculuğundan dön- düğünde kim bilir ne olağanüstü masallar anlatacaktır diye düşündüm. İnsanların çoğu da böyle düşünmüştür. Bilin- mezden olağanüstü şeyler geleceğini her zaman düşünürüz. Bu doğal bir şeydir. Ama Yuri Gagarin sadece birkaç cümle söyledi, o kadar. Laciverdi bir karanlık vardı, dedi. Dünya çok güzel bir mavi yuvarlaktı, dedi, o kadar. Bize getirdiği masal bir mavi yuvarlaktı. Ben düşündüm ki, insanoğlunun dili, gördüğü böyle erişilmez bir aşamada duyduğunu anlatmaya yetmez. Uzaya varan ilk insanın duyduğunu anlatmaya insanın dili yeterli değil. Bu olağanüstü olayın karşısında insanın dili tutulur ya, uzay çağına insanlık daha güçlü bir dille girmeliydi. Düşündüm ki, Gagarin değil de Neruda, Aragon, ya da Nâzım Hikmet gitseydi uzaya, bugünkü insan diliyle uzayı anlatabilirler miydi, güçleri bu akılları durduran yeni duyguyu anlatmaya yeter miydi?

Uzaya giden ilk insan, insanlığın bilinmezi kaldı. Düşünüyorum ki daha yaşasaydı, seksenine doksanına gelseydi Yuri Gagarin, güzelim bir dede olsaydı, anı olarak da bize bir şeyler, bir başka düşler, büyüler anlatabilirdi belki. Yuri Gagarin diyorum, hâlâ bu erişilmezliğin, bu olağanüstülüğün etkisindeydi belki.

Yuri Gagarin, aya giden ilk insan da ben olacağım, demişti. Bu, insanlığın bitip tükenmez gücünün en güzel belirtisiydi.

Yuri Gagarin yeni bir insandı. Yeni ve büyük bir çağ açtı. İnsan soyunu onurlandırdı. O ölüme karşı koymuş, onu yenmiş, insanlığın ilk büyük zafer kapısını açmış insandı. Bağımsızlığa can atan insanlıkta ilk bağımsızlığa kavuşmuş insandı. Doğayı yenilgiye uğratan ilk insandı, böylesine.

Gagarin öldü, insanlığın bir yerinden en güzel bir çiçek koptu. Ama o insanlığı zenginleştiren en büyüktü. O, karanlıkla aydınlık arasına kesin bir çizgi çizen insandı. Gagarin’den sonra insanoğlu kendine daha güvendi, bilime daha güvendi, iyiliğe, güzelliğe, aydınlığa daha güvendi. İnsanlığın büyük zaferine daha güvendi. Gagarin’den sonra insanoğlu kendini daha çok arıttı. Kirlerini biraz daha döktü.

Işığın kökünü gören, karanlığın kökünü gören insandı. Onun bir dede olması, aya giden ilk insan olmasa da, aya giden ilk insanın elini sıkması, aya giden ilk insanları okşaması ne güzel olurdu. Bu onun hakkıydı.

İnsanlığın başı sağ olsun.

Yaşar Kemal 

2 Nisan 1968

Uygulamalı uzay biliminin fikir babası: Sergey Korolev

Kaynak: https://tr.sputniknews.com/

Uygulamalı uzay biliminin temelini atan Sovyet tasarımcısı Sergey Korolev, 112 yıl önce bugün doğdu.

Tasarladığı uzay araçlarıyla dünya çapında ünlenen Korolev’in başkanlığında Dünyanın ilk yapay uydusu yörüngeye fırlatıldı ve kozmonot Yuriy Gagarin’in uzay yolculuğu gerçekleştirildi.  

Uzay araştırmalarında birçok efsanevi projeye imza atan tasarımcının hayatına dair bilgiler:

Gagarin hakkında bilinmeyen ilginç gerçekler

Kaynak: https://tr.sputniknews.com/

Sputnik, ‘Poyehali!’ (Gidelim!) sözüyle 12 Nisan 1961’de uzay çağını başlatan Rus kozmonot Yuri Gagarin hakkında bilinmeyen ilginç gerçeklerden bir seçki sundu.

Gagarin, uçuş öncesinde eşi ve kızlarına bir veda mektubu yazdı. Gagarin’in eşi Valentina, uçuşun başarıyla tamamlanması nedeniyle açmadığı bu mektubu, Rus kozmonotun 27 Mart 1968 tarihinde MiG-15 uçağıyla gerçekleştirdiği bir deneme sürüşünde hayatını kaybetmesinin ardından okudu.

Başarılı uçuşunun ardından SSCB'deki en yüksek dereceli ödülü olan ‘Sovyetler Birliği Kahramanı’ nişanı başta olmak üzere çok sayıda madalya ile ödüllendirilen Gagarin’e başka hediyeler de sunuldu. Sovyet hükümeti tarafından Gagarin’e verilen hediyeler arasında bir ev ve apartmanın yanı sıra altı ipek iç çamaşırı ile altı çift ipek çorap da vardı.

Gagarin’in kaşının üstündeki yara izi aşk, şiddet, cesaret gibi nice efsanelerin doğmasına neden oldu. Ancak bu yaranın, Eylül 1961’de Gagarin’in Anna isimli bir kadınla birlikte olduğu sırada eşine yakalanması ve kaçmak için bulundukları binanın penceresinden atladığında başını bir kaldırım taşına vurmasından kaynaklandığı biliniyor.

Uzayı dolaşıp gelen Gagarin, ne yazık ki uçuşundan yedi yıl sonra uçuş eğitmeni Vladimir Seryogin’le birlikte gerçekleştirdiği bir deneme uçuşunda hayatını kaybetti. İkilinin külleri Moskova’daki Kremlin’in duvarı içinde saklanıyor.

Uzaya ilk çıkan ve Dünya'nın yörüngesinde tur atan ilk insan olan Gagarin, uçuşun ardından hem Rusya hem de dünya kamuoyu tarafından sıradışı bir insan olarak görülmeye başlanmıştı. Ancak Gagarin dönemin lideri Nikita Kruşçev’le görüşmek için Moskova’ya geldiği sırada bir ayrıntı tüm basın mensupları ve yetkilileri şaşkına çevirdi. Zira, Gagarin’in üzerinde sıradan bir insan olduğunu yeniden hatırlatan bir ayrıntı vardı: Ayakkabı bağcıkları açıktı.

Gagarin’in çocukluğu bugün Ukrayna topraklarındaki Gjatsk’ta bulunan Kluşino köyünde geçti. Ölümünden sonra Gagarin’in çocukluğunun geçtiği Gjatsk’ın adı Gagarin olarak değiştirildi.

Gagarin’in uzaya gittiği Vostok 1 uzay aracının beraberindeki Vostok 3KA kapsülü 12 Nisan 2011’de bir açık arttırmayla 2 milyon 882 bin 500 dolara satıldı. Bu uzay kapsülü, Rusya dışındaki tek Vostok aracı.

Gagarin’in iki kızından biri olan Yelena Valentin 2001 yılından bu yana tarihçi olarak Kremlin müzelerinin genel müdürlüğü görevini yürütüyor. Küçük kızı Galina Gagarina ise Moskova’daki Plekhanov Üniversitesi’nde ekonomi profesörü ve bölüm başkanı.

Kozmonotlar horlamaz: Uzay kahramanları nasıl yaşıyor?

Kaynak: https://tr.sputniknews.com/

Dünya’nın yörüngesinde tur atan ilk insan olan Rus kozmonot Yuri Gagarin’e ödül olarak beyaz eşya, mobilya, yatak çarşafı ve kap çanak verilmişti.

Sputnik, Rus kozmonotlarla ilgili bu gibi ilginç bilgilerden bir seçki hazırladı. Günümüz Rus kozmonotları nasıl yaşıyor, ne kadar maaş alıyor, neler yiyor?

Uzaya çıkan ilk insan olan Yuri Gagarin, hem askeri pilot hem de kozmonot olarak iki maaş alıyordu. Gagarin, uzay yolculuğu nedeniyle bir daire, Volga otomobili, giysiler, halı ve benzeri ev eşyaları ile ödüllendirilmişti.

Uzaydaki ilk kadın Valentina Tereşkova’ya da ödül olarak bir daire, elbiseler, çantalar, aksesuarlar ve ayakkabılar verilmişti.

Rusya’da ‘gökyüzü’ ve ‘uzay’ görevleri için ayrı maaş ödeme geleneği ise devam ediyor. Genellikle birinci sınıf pilot olan Rus kozmonotlar ayda 1500 ilâ 2500 dolar arasında değişen maaşlar alıyor. Kozmonotlara ayrıca görev yılı ve test uçuşları üzerinden ekstra ücret veriliyor. Uzayda geçirdikleri süreye bağlı olarak aldıkları maaş 25000 dolara çıkabilir. Bir 

NASA astronotunun maaşı ise 170.000 dolara ulaşabiliyor.

Kozmonotlar seçilirken fiziksel dayanıklılıkları ve boyları değerlendiriliyor. Genelde de kısa boylu olmaları tercih ediliyor. Zira daha az ağırlık daha az yakıt demek. Sovyet kozmonot Musa Manarov’a göre, bir kozmonotun uzay yolculuğuna hazırlanması da birkaç ay alabilir.

Rusya Uçuş İdare merkezinden uzmanlar, uzaya gönderilecek kozmonot için tercihleri doğrultusunda dengeli bir menü hazırlıyor ve hazırladıkları listeyi aşçılara iletiyor. Menüde borş çorbasından ızgara ete kadar birçok şey olabiliyor. Ancak vitamin ve mineral dengesini korumak için zorunlu yiyecekler var.

Dünya’nın yörüngesinde güneş her 90 dakikada bir doğup batıyor. Yani her bir kozmonot günde güneşin doğuşuna 16 kez tanık oluyor. Ancak biyolojik saatlerini korumak için Dünya saatine göre yaşıyorlar. Ayrıca kozmonotlar uzayda yer çekimi olmaması nedeniyle horlamıyor.

Yörüngeye birkaç kez giden çok az kozmonot var, çoğunun uçuş sayısı bir ya da iki defayla kısıtlı. Bir kozmonotun uzaya uçması için ideal yaş ise 32-38. Ancak çok daha büyük yaşta uzaya uçuş gerçekleştiren kozmonotlar da var. 2013 yılında Pavel Vinogradov 60. doğumgününü uzayda kutlamıştı. ABD’li astronot John Glenn ise uzaya son uçuşunu 77 yaşında yapmıştı.